Behorend bij de serie leiderschapsinzichten over vierstemmigheid: Vier manieren om (g)een burn-out op te lopen.

Met deze serie van vijf korte artikelen willen we een bijdrage leveren aan het helpen voorkomen van burn-outs, door het tijdig signaleren van eerste burn-outsignalen en het aanreiken van simpele maar effectieve strategieën om burn-outs te voorkomen.

Wat we in ons eerste artikel in deze reeks al aangaven, is dat mensen in de aanloop naar een burn-out steeds eenstemmiger worden. Eén enkele strategie wordt steeds monomaner toegepast. Dit keer staan we stil bij wat er in Beslisserstemming gebeurt.

In Beslisserstemming draait veel om het onder controle hebben en houden van dingen. Eigen autonomie, voor vol worden aangezien, gerespecteerd worden, dat zijn de belangrijkste drijfveren. Wordt dit onvoldoende ervaren, dan roept dit veelal strijdlust op, die zich vertaalt in nog harder werken en jezelf bewijzen. Of soms, wanneer iemand zich echt onredelijk of onrechtvaardig behandeld voelt, in het aangaan van het conflict, dat er meestentijds een is met leidinggevenden. ‘In control’ blijven wordt het steeds dwingender adagium. Wat ook vaak betekent dat allerlei dingen die anderen ‘hebben laten liggen’ ook maar even opgepakt worden, ‘want dan gebeurt het tenminste goed’.

Het mondt uit in een uitputtingsslag. Steeds harder buffelen, meer en meer taken erbij pakken, denken dat je de enige bent die het werk doet en je overal verantwoordelijk voor voelen. En beetje bij beetje lukt wat nooit een probleem was steeds minder goed: dingen op een rijtje kunnen zetten. Plannen. Dingen kunnen onthouden. Taken afmaken. Het leidt tot een gevoel permanent opgejaagd te worden en alles zelf te moeten doen. Tot malen en twijfelen aan jezelf. Steeds slechter slapen. Pijnklachten in maag, rug, nek en hoofd. Enorme prikkelbaarheid. En tot slot: boem. Omvallen. Op klaarlichte dag, schijnbaar uit het niets, ergens buiten, zomaar op een trottoir. Of op een heel andere plek natuurlijk. Maar vooral: heel onverwacht.

Herken je dit beeld bij iemand? Vraag hem of haar dan om even de pauzeknop in te drukken. Elkaar even goed in de ogen te kijken. Nodig de ander uit zich vooral uit te spreken. Over wat dwars zit, over wat als lastig ervaren wordt. In Beslisserstemming zijn mensen normaliter over zulke persoonlijke zaken niet al te mededeelzaam, maar het is in deze fase cruciaal om die stoom er even uit te laten stromen. Leg hierna vooral de focus op de eigen cirkel van invloed en het belang om daarbinnen de oplossing te zoeken voor een nieuwe benadering van dingen. In eerste instantie is het daarbij belangrijk het accent even te verleggen naar andere activiteiten dan het verrichten van werktaken. Sport is de eerst aangewezen effectieve uitlaatklep in deze stemming. Als de grootste spanning is geweken, biedt mindfulness veel handvatten om loslaten te vergemakkelijken. Wat zo belangrijk is om weer te kunnen (blijven) acteren binnen de eigen cirkel van invloed en dit met meer gezonde in- en ontspanning te doen. De hervonden rust herstelt het overzicht, waarna  het weer mogelijk wordt om eigen grenzen te stellen, dingen te laten waar ze horen, en niet meer vanuit strijd maar in dialoog te kunnen samenwerken.

Volgende week besteden we als laatste in het rijtje aandacht aan de Verbinderburn-out, die ook weer op een heel andere manier ontstaat en voorkomen kan worden.

Wil je in de tussentijd meer ontdekken over je eigen vierstemmigheid en die van anderen? In zowel de Playstore als de Appstore vind je onze app, ‘De BegripsCode’ die je een schat aan informatie geeft.

Als je verdere informatie wilt over onze trainingen of opleidingen of een keer wilt afspreken voor een persoonlijke kennismaking: info@begripsacademie.nl.